وب صفا تقدیم میکند:

«بخورم یا نخورم؟»، «می‌خوام بخورم اما نمی‌دونم چقدر؟» «اصلاً چی بخورم؟» «چی برام خوبه، چی بده؟» «برنج چقدر باید خورد؟» و….

اینها و صدها سوال دیگر هر روز در ذهن میلیون‌ها انسان در گوشه و کنار جهان نقش می‌بندد؛ انسان‌هایی که به دلیل داشتن رژیم غذایی نامناسب، کم تحرکی و… در معرض ابتلا به بیماری‌های گوناگون و از جمله دیابت هستند.

امروزه دیابت همسایه نزدیک زندگی ما شده است و اگر کمی ‌بی‌دقت باشیم، باید تاوان سنگینی بپردازیم و در مقابل با قدری توجه می‌توانیم روزگار را با آسودگی بیشتر بگذرانیم.

دکتر اسدالله رجب، رئیس انجمن دیابت ایران با اشاره به باورهای غلطی که درباره بیماری دیابت وجود دارد، می‌گوید: برخی والدین زمانی که متوجه بیماری دیابت فرزندشان می‌شوند، دنبال مقصر می‌گردند و فرزند یا مادر خودشان را گناهکار می‌دانند.

دکتر رجب با اشاره به عامل اصلی ابتلا به دیابت‌ توضیح می‌دهد: تغذیه نامناسب برای افرادی که مستعد ابتلا به این بیماری هستند، نقش مهم و موثری دارد. از سوی دیگر افرادی که بدنشان به اندازه کافی انسولین ترشح می‌کند یا فعالیت بدنی مناسبی دارند ممکن است هیچ وقت به دیابت مبتلا نشوند. در واقع علت اصلی بروز دیابت کاهش تولید انسولین یا موثر واقع نشدن انسولین تولید شده در بدن است.

تغذیه سالم، نیاز همه افراد

بارها درباره رعایت رژیم غذایی مناسب صحبت شده است و متخصصان در مورد بیماری‌های مختلفی که بر اثر بی‌توجهی به آن ایجاد می‌شود تذکر داده‌اند، اما متاسفانه هنوز هم بسیاری از ما این مساله را جدی نمی‌گیریم.

رییس انجمن دیابت با بیان این که برای پیشگیری از بروز بیماری‌های مختلف مانند دیابت و فشارخون و مشکلاتی نظیر افزایش وزن توصیه می‌شود افراد تغذیه سالم و مناسب داشته باشند، می‌گوید: رعایت این مورد برای تمام انسان‌ها لازم است و درباره تغذیه سالم، مخاطب ما فقط افراد دیابتی نیستند. به همین دلیل امروزه تمام پزشکان و کارشناسان تغذیه اعتقاد دارند از زمانی که کودک متولد می‌شود تا جایی که امکان دارد نباید در تغذیه او از مواد شیرین و نمک استفاده کرد.

وی تاکید می‌کند، همه مردم می‌دانند غذای سالم چیست، می‌دانند فست فودها برای سلامت مضر است و… اما متاسفانه خلاف این باور عمل می‌کنند، پس باید با تغییر رفتار غذایی به حفظ سلامت خود و خانواده کمک کنیم که البته این کار صبر و حوصله می‌خواهد. در ضمن افرادی که در معرض عوامل خطر ابتلا به دیابت هستند، باید بیشتر به این نکته توجه داشته باشند.

به گفته دکتر رجب این موضوع هم مهم است که همه افراد چه دیابتی و چه سالم باید به اندازه نیازشان غذا بخورند؛ این نیازها بر اساس موارد مختلفی مانند فعالیت روزانه، سن، وزن و… تعریف می‌شود. به عنوان مثال در روزهای تعطیل که فعالیت جسمی‌کاهش می‌یابد، باید تغذیه هم متناسب با آن تغییر کند.

همه چیز بخوریم، اما در حد تعادل

اما شاید شما هم شنیده باشید که گروهی می‌گویند دیابتی‌ها باید کمتر از غذاهای حاوی نشاسته استفاده کنند. در واقع اغلب ما چنین تصور می‌کنیم که تغذیه برای دیابتی‌ها به معنای نخوردن‌ و کم‌ خوردن‌ است.

دکتر رجب با بیان این که منع مصرف هر ماده غذایی باعث می‌شود فرد تمایل بیشتری به آن پیدا کند، می‌گوید: امروزه متخصصان عقیده دارند دیابتی‌ها هم باید همراه خانواده مانند آنها و سر یک سفره غذا بخورند، البته این مساله در صورت رعایت تغذیه مناسب است.

به گفته رییس انجمن دیابت ایران، اگر قند خون فرد دیابتی در حد طبیعی یا نزدیک به آن کنترل شود، حتی مصرف مواد قندی ساده هم کاملاً ممنوع نمی‌شود و فقط آن را محدود (روزانه تا ۲۰ گرم همراه با غذاهای دیگر) می‌کنیم، اما برای کسانی که قند خونشان کنترل نشده است، ممنوعیت کامل مصرف قند را داریم.

وی تاکید می‌کند: افرادی که قند خونشان در حد طبیعی کنترل می‌شود نیز نباید در مصرف مواد قندی افراط کنند. این افراد می‌توانند همراه با سایر غذاها‌ مانند چاشنی غذا از قند و شکر استفاده کنند.

خیلی از افراد بر این باورند که مصرف میوه و سبزیجات به هر مقدار ‌ مشکلی ایجاد نمی‌کند و به هر اندازه‌ای می‌توان از آنها استفاده کرد.

رییس انجمن دیابت با بیان این که هیچ یک از مواد غذایی را نباید بیش از حد مصرف کرد، می‌گوید: آب یکی از بی‌ضررترین مواد موجود در طبیعت است، اما مصرف اضافه آن هم مشکل‌ساز خواهد شد. بنابراین همیشه توصیه می‌شود افراد به اندازه نیازشان از هر ماده غذایی بخورند و نه بیشتر از آن.

تعداد وعده‌های غذایی مهم است

دکتر رجب با بیان این که تغذیه روزانه باید با شیوه درمان فرد دیابتی هماهنگ باشد، می‌گوید: اگر قند خون فردی بدون دارو کنترل می‌شود، بهتر است به جای سه وعده، پنج تا هفت وعده غذا بخورد، چرا که هر چه دفعات خوردن غذا بیشتر باشد، سرعت افزایش قند خون کمتر می‌شود.

وی در مورد بیمارانی که از داروهای خوراکی استفاده می‌کنند، توضیح می‌دهد: در این مورد باید به نوع داروی مصرفی توجه داشت؛ چرا که برخی از این داروها میزان انسولین را افزایش نمی‌دهند، در این موارد مصرف غذای روزانه در پنج تا شش وعده مناسب است، اما افرادی که از قرص‌هایی استفاده می‌کنند که باعث افزایش انسولین می‌شود، باید به دفعات و ساعات غذا خوردن دقت بیشتری داشته باشند، چرا که اگر غذا بموقع مصرف نشود، ممکن است با افت قند خون روبه‌رو شوند.

به گفته رییس انجمن دیابت، کسانی که به دیابت «نوع ۲» مبتلا هستند، علاوه بر این‌که فاصله وعده‌های غذایی را حفظ می‌کنند، می‌توانند میان وعده‌ها را در حجمی‌نزدیک به میزان غذای اصلی مصرف کنند؛ مثلاً اگر وعده اصلی چهار واحد است، میان وعده می‌تواند دو واحد باشد.

به گفته وی، صرف غذا در ساعات منظم بخصوص برای کسانی که از قرص‌های پایین‌آورنده قند خون استفاده می‌کنند، می‌تواند از افت شدید قند خون جلوگیری کند.

دکتر رجب با اشاره به کسانی که از انسولین استفاده می‌کنند، می‌افزاید: تغذیه این افراد هر چه طبق برنامه و منظم‌تر باشد، در کنترل قند موثرتر است. البته کسانی که یک یا دو بار در روز انسولین تزریق می‌کنند، باید مقدار مشخصی غذا را در زمان خاص بخورند. اما کسانی که تعداد دفعات تزریق انسولینشان بیش از سه بار در روز است، خودشان می‌توانند مقدار و ساعت خوردن غذا را تنظیم کنند؛ چرا که مقدار انسولین تزریق شده بر اساس میزان غذا یا قند خون می‌تواند تغییر کند.

مواد غذایی رژیمی نخوریم

امروزه در بازار انواع مختلف مواد غذایی مخصوص افراد دیابتی وجود دارد. اما آیا واقعاً بیمار مبتلا به دیابت به این نوع مواد غذایی احتیاج دارد؟

دکتر رجب با تاکید بر این‌که فرد دیابتی به غذاهای رژیمی نیاز ندارد، یادآور می‌شود: استفاده از غذاهای رژیمی بتدریج باعث خوردن بیش از حد این مواد می‌شود و فرد به این نکته توجه نمی‌کند که این مواد کالری دارد و اگر باعث افزایش قند خون نشود، حتما چاق کننده است. این رژیم یعنی قرار گرفتن در یک چرخه معیوب، چون کسی که وزنش افزایش یابد، قندش از کنترل خارج می‌شود.

منبع : Jamejamonline.ir